home > Weblog

Weblog

Discriminatie anno 2016


14:33 20-01-2016

Najaar 2015 ging de landelijke bewustwordingscampagne Zet een streep door discriminatie, gericht op het vergroten van de aangifte- en meldingsbereidheid, van start. De norm is duidelijk, discriminatie mag niet, maar hoe je dat bereikt en wat de mogelijkheden voor aanpak zijn, daar wordt zeer verschillend over gedacht. Eerder drong het VN-Comité inzake de uitbanning van rassendiscriminatie bij de Nederlandse overheid aan meer werk te maken van een proactieve aanpak van. Op deze rapportage werd door sommigen instemmend gereageerd. De meeste reacties in de (social) media waren nogal laconiek, “we hebben het hier prima voor elkaar”. Toch zijn er wel degelijk maatschappelijke thema’s die aanpak behoeven.

 

Antisemitisme en islamofobie

2015 begon met de aanslagen in Parijs op de redactie van het satirisch tijdschrift Charlie Hebdo en op een koosjere supermarkt. Dat had ook in Nederland zijn weerslag en leidde tot diverse uitingen van medeleven en solidariteit. Maar ook tot zorgen over radicalisering en een toename van   islamofobie en antisemitisme.

Op sociale media verschenen ervaringen met discriminatie vanwege islamitische geloof. De maatschappelijke verhoudingen kwamen op scherp te staan en islamofobie kwam hoger op de agenda. Op de werkvloer moesten moslims zich vaak verantwoorden of uitleg geven over hun geloof. Moskeeën ontvingen dreigbrieven en hadden te maken met agressie. De moskeeën die aangifte deden bij de politie waren niet te spreken over de resultaten van de aangifte omdat dit zelden tot vervolging leidde. Individuele moslims meldden discriminatievoorvallen zelden bij antidiscriminatiebureaus of de politie. Ook door het vermoeden van etnisch profileren is het vertrouwen tussen de politie en met name jongeren van allochtone afkomst in het geding.

Etnisch profileren

De dood van Mitch Hendriquez tijdens zijn aanhouding in Den Haag was aanleiding voor hernieuwde aandacht voor etnisch profileren door de politie. Daarbij gaat het om de vraag of mensen met een donkere huidskleur vaker staande worden gehouden op straat (etnisch profileren) en om de vraag of de politie disproportioneel veel geweld gebruikt in het contact met vooral allochtone jongeren.
Antropoloog Paul Mutsaers concludeerde na onderzoek bij de politie dat etnisch profileren structureel en expliciet plaatsvindt. Zowel binnen (tussen collega's) als buiten het korps is discriminatie, bewust en onbewust, aan de orde van de dag, is zijn conclusie.

Aanpak van discriminatieklachten

Jaarlijks worden duizenden zaken gemeld bij antidiscriminatie voorzieningen. Vorig jaar waren dat er 9.700 (waarvan zo’n 3.000 voor Geert Wilders). Bij de politie werden in 2013 3614 discriminatiezaken gemeld. Het grootste deel van de zaken betreft discriminatie naar ras/afkomst. Bij deze klachten valt het hoge aantal klachten over arbeidsmarktdiscriminatie valt op. Zowel bij sollicitaties als op de werkvloer lopen mensen tegen discriminatie aan. Een groot aantal mensen blijft dus buitenspel zijn door discriminatie of voelt zich niet veilig op zijn of haar werkplek.

Geert Wilders 

In de strafrechtelijke aanpak van discriminatie heeft de vervolging van Geert Wilders voor zijn uitspraken in Den Haag in maart 2014 voor discussie gezorgd. In 2014 deden ruim 6400 mensen en organisaties aangifte gedaan tegen Wilders. De inhoudelijke behandeling van de zaak gaat in 2016 van start. Wilders wordt belediging van een groep mensen op grond van ras en aan zetten tot discriminatie en haat ten laste gelegd.

Vooroordelen en rechtspraak 

De Raad van de Rechtspraak deed onderzoek om de invloed van stereotypering en vooroordelen op de straftoemeting in kaart te brengen. Er zijn aanwijzingen dat de etniciteit van de dader samenhangt met het krijgen van een lichtere dan wel zwaardere straf. Het onderzoek laat zien dat allochtone daders meer kans hebben op een gevangenisstraf dan autochtone daders. Deze verschillen kunnen volgens het onderzoek voor een deel verklaard worden door persoonlijke factoren van de daders waarmee rechters rekening houden, zoals het hebben van een baan en een crimineel verleden.

Vluchtelingen

De oorlog van Syrië heeft geleid tot een enorme uitstroom van mensen uit dat land richting buurlanden en verder. De houding van Nederlanders ten aanzien van de vluchtelingen is verdeeld. Uit opiniepeilingen blijkt dat grote delen van de bevolking vinden dat oorlogsvluchtelingen moeten worden geholpen. Er zijn hartverwarmende initiatieven maar ook de geluiden van tegenstanders van opvang van vluchtelingen in Nederland zijn zorgwekkend.

Homo- en biseksuele gerichtheid

In het algemeen zijn Nederlanders voorstanders van gelijke rechten voor lesbiennes, homosek- suelen, biseksuelen en transgenders (LHBT's), blijkt uit recent SCP-onderzoek naar LHBT- acceptatie. Maar ook blijkt dat 35 procent van de Nederlanders twee zoenende mannen in het openbaar aanstootgevend vindt, terwijl slechts 12 procent moei- te heeft met een man en een vrouw die elkaar in het openbaar zoenen. Mensen die zichzelf als beslist religieus definiëren en 70-plussers zijn minder positief gestemd. Acceptatie wordt moeilijker met het intiemer worden van de onderwerpen.

Seksegelijkheid

In de zorg voor ouderen en mensen met een beperking wil de overheid vaker een beroep doen op burgers die elkaar kunnen helpen. Mantelzorg neemt hierbij een essentiële plek in om de druk te verminderen. Bijna tweederde van de mantelzorgers is vrouw.
Het Europese Instituut voor Gender Equality EIGE plaatst Nederland op de vierde plek in Europa als het gaat om gelijkheid tussen man en vrouw. Nederland behaalt goede scores op het aandeel mannen dat een deel van de zorgtaken op zich neemt. De scores zijn minder goed wat betreft het hoge percentage vrouwen met een deeltijdbaan en de blijvende achterstand van het aantal hoog opgeleide vrouwen ten opzichte van mannen. In Nederland zijn deze verschillen groter dan het Europees gemiddelde.

 
Toegankelijkheid voor mensen met een beperking 

Het VN-verdrag inzake de rechten van personen met een handicap zal binnenkort eindelijk worden geratificeerd. Het kabinet heeft het plan van aanpak voor de ratificatie van het VN-verdrag inmiddels goedgekeurd. In het plan staat beschreven hoe verschillende organisaties met elkaar samenwerken om de implementatie van het verdrag in goede banen te leiden. Voor de ratificatie moet de overheid een aantal wetten wijzigen waardoor de rechten van mensen met een beperking bijvoorbeeld op het terrein van goederen en diensten worden versterkt.

 

 

Bel 010 -230 7349 of 06 511 66 161 voor een kosteloos kennismakingsgesprek
of mail Margriet Maris op margriet@hetvolstevertrouwen.nl